De trouw vieren

Ter gelegenheid van een huwelijksverjaardag

Een verjaardag heeft altijd een belangrijke betekenis in ons leven; het brengt ons tot het gedenken van een gebeurtenis die we op een bepaalde dag beleefden en die ons getekend heeft, vaak vele jaren geleden. Een verjaardag geeft meestal aanleiding tot feest; nochtans hebben niet alle verjaardagen dezelfde betekenis, wanneer men ze vanuit christelijk oogpunt aanschouwt.

Er zijn verjaardagen die het biologisch leven vieren, zoals diegene die naar de geboortedag verwijzen, en andere die een civiele ontvoogding vieren, zoals de meerderjarigheid of de officiële intrede in de samenleving. Andere verwijzen dan weer naar een vrije keuze op een bepaald moment.

Het is in dit perspectief dat Emilio een uiteenzetting heeft gericht aan de echtgenoten tijdens de jubileumviering van hun huwelijk. Het betreft een diepzinnige reflectie, waarvan we de grote lijnen willen weergeven.

Een natuurlijk gebeuren en een vrije keuze

De verjaardag van een geboorte is normaliter verbonden met de natuur van de mens en met de kosmische cyclus van het leven. Vanuit dit oogpunt hebben wij allemaal een bepaalde datum om te vieren, of dit nu de 2^de februari, de 15^de mei, de 26^de december of nog een andere datum betreft... Deze verjaardag onderlijnt eigenlijk de herinnering aan een dag waarop een natuurlijk gebeuren plaatsvond, zonder dat wijzelf iets bijzonders hebben bijgedragen, zonder dat wij iets gedaan hebben om dit te verwezenlijken. De verjaardag van een kind vieren - bij wijze van voorbeeld - is vooral de erkenning van de inzet van de ouders die de geboorte mogelijk hebben gemaakt, zonder verdiensten van het kind.

Heel anders is de viering van een huwelijksverjaardag, want dit is geen natuurlijk gebeuren, maar een keuze in vrijheid en trouw. Voor een christen heeft deze verjaardag nog een meer specifieke betekenis. Men viert immers geen 25, of nog beter 50 jaar huwelijk, wanneer men geen keuze tot trouw heeft gemaakt en wanneer men niet zijn hele leven heeft geïnvesteerd. In dit geval hebben de jubilarissen gestreden, in vrijheid en verantwoordelijkheid, tegen alle moeilijkheden en obstakels van het samenleven in, zonder dat het samen blijven op zich vermoeiend werd, en met behoud van de belofte tot trouw zoals die uitgesproken werd tijdens de huwelijksviering zelf.

Iedereen heeft problemen in het leven, momenten van zwakheid en ontmoediging; het bereiken van de 50^ste huwelijksverjaardag is een liefdeswonder, dat standhield ondanks alle obstakels. Deze verjaardag wortelt in de orde van de vrijheid en de genade, zoals dat ook geldt voor de verjaardagsviering van een religieuze professie of een priesterwijding. Het gaat dus niet om een louter gegeven van bloed en natuur.

Dit soort verjaardagen viert werkelijk de genade Gods en de menselijke vrijheid die zich in de genade Gods engageert. Het gaat niet zozeer om de herinnering aan een biologisch gebeuren, dat kan plaatsvinden of men nu goed of slecht is, trouw of ontrouw, werklustig of lui. Integendeel, een huwelijksverjaardag getuigt van het feit dat men gestreden heeft, dat men zijn leven op de liefde gebouwd heeft; het is een voorbeeld tot navolging en onderrichting van ons allen.

De uitdaging van de liefde

Samenleven is vandaag een echte uitdaging geworden: velen wonen samen, of hebben kinderen, maar ze willen zich niet in een christelijk huwelijk engageren, want dit vraagt trouw en een voortdurend opnemen van verantwoordelijkheden als gehuwden voor God. Men is vaak bang om definitieve keuzen te maken en men verkiest om een ‘reserve' aan vrijheid te behouden; wanneer de dingen dan verkeerd uitdraaien, kan men zich terugtrekken en een andere keuze maken.

Het probleem zit hem niet in de orde van de affectieve of seksuele relaties die blijvend zijn, maar in de orde van de liefde, van de verantwoordelijkheid en van de trouw die een ontegensprekelijk engagement vragen.

Wanneer men bemint, dan bemint met voor altijd en niet voor een dag, voor een jaar, voor een bepaalde termijn. De liefde doet ons in een open avontuur treden; wanneer men "ja" zegt aan de ander, dan is men gehouden om dit tot aan het einde en onder alle omstandigheden waar te maken, zowel in de goede als de slechte betekenis, bij ziekte of bij welke soort tegenslag ook.

De kinderen die geboren worden zijn kinderen van een moeder en een vader die een voorbeeld van liefde dienen te geven. Vaak denken ouders dat het volstaat om aan hun kinderen mooie woorden te spreken om ze op te voeden; maar integendeel, ze hebben behoefte aan levende voorbeelden. Woorden zijn gratis, maar het leven daarentegen spreekt werkzaam. De nieuwheid bestaat er niet in te zeggen: "Heer, ik bemin U, in uw handen beveel ik mijn leven", maar om deze woorden daadwerkelijk te beleven.

Om de liefde te begrijpen hebben kinderen niet alleen nood om mooie overtuigingen te horen, maar vooral om die door voorbeelden van trouw, strijd en engagement voorgeleefd te "zien". Ze zullen begrijpen dat de tijd de liefde niet doet afnemen, maar laat vergroten, omdat ze gevoed wordt door tegenstellingen, moeilijkheden en beproevingen die men doorheen de tijd samen heeft overwonnen.

De Kerk insisteert vandaag op het belang om kinderen en jongeren op te voeden. De Heilige Vader heeft over een "noodsituatie in de opvoeding" gesproken, meer bepaald over de noodzaak om vorming te laten plaatsvinden in het gezin, in de school, in de samenleving. Wat ontbreekt zijn concrete voorbeelden, getuigen van liefde - zij zijn de ware meesters die met gezag onderrichten, niet omdat ze waarheden opleggen, maar omdat ze die met hun eigen leven tonen.

De eerste opvoeding van kinderen vindt plaats in het gezin; de samenleving, de school en de Kerk zelf kunnen het gezin niet vervangen. Kinderen hebben het evangelisch recht om deze goddelijke genade die het gezin kan bieden te ontvangen, en door het gezin, gebracht te worden tot de kennis van de waarheid, en zo het goede en het slechte voor hun leven te kunnen onderscheiden.

Teken van de huwelijksliefde van Christus

Wat is het mooi om een huwelijksverjaardag te vieren!

Bij het begin van een huwelijk is het gemakkelijk om te zeggen: "Ik zie je graag". Men is jong, men is mooi, men heeft kracht en men is gezond. De liefde wordt door de moeilijkheden bewezen, omdat ze de beproevingen van de tijd weet de overstijgen en omdat ze sterker is dan de dood.

Het christelijk huwelijk is een sacrament, een werkzaam teken van genade. Inderdaad, Christus geeft de genade om als man en vrouw in eenheid te leven, in de nieuwe sacramentele waardigheid die zijn huwelijksliefde voor de Kerk symboliseert. Christus is de bruidegom die zich aan de Kerk heeft gegeven door het vergieten van zijn bloed; wanneer de Kerk Christus niet bemint, dan verliest ze haar bestaansreden, want ze is geen humanitaire organisatie, geen politieke partij, geen vereniging die voor een bepaald doel bestaat; de Kerk is de bruid van Christus en het huwelijk is door deze liefde een sacrament.

In onze samenleving vinden we vele zaken en diensten; maar wat ontbreekt zijn de voorbeelden van liefde, is het kunnen "zien" van mensen die niet moe worden door te beminnen en steeds opnieuw te roepen: "Gij zijt mijn Heer, Gij zijt mijn Kerk".
 

(Verzorgd door Silvia Recchi)
(Vertaald uit het Frans door Tim Peeters, pr.)

28/07/2011