Italiano Español Nederlands Français
Home arrow Interviews arrow Interviews/17. Bezoek van kardinaal Sarah aan België
Afdrukken Verzenden naar een vriend

Interviews/17





BEZOEK VAN KARDINAAL SARAH AAN BELGIË

 

 

Op 6 en 7 februari was kardinaal Robert Sarah, prefect van de Congregatie voor de Goddelijke Eredienst en de Regeling van de Sacramenten, in België. Hij stond een exclusief interview toe aan Cathobel. Als een diep spiritueel man ontwikkelt kardinaal Sarah een traditionele visie op het geloof en geeft een zeer kritische kijk op de ontwikkeling van de westerse beschaving.

   

 

* Wat zijn volgens u vandaag de belangrijkste uitdagingen die de katholieke Kerk in het bijzonder in West-Europa naar voren moet brengen?

Ik geloof dat de Kerk vandaag grote problemen onder ogen moet zien. Eerst haar trouw aan Jezus, aan zijn evangelie, haar trouw aan het onderricht dat zij steeds heeft ontvangen van de eerste pausen en haar concilies. Dat is vandaag de grote uitdaging. Dat ligt niet voor de hand, omdat de Kerk zich wenst aan te passen aan haar omgeving, aan de moderne cultuur.

De tweede uitdaging is het geloof. Het geloof is ingestort, niet alleen op het niveau van het Volk van God, maar ook onder de verantwoordelijken van de Kerk, men kan zich soms afvragen of wij werkelijk geloof hebben. Met Kerstmis heeft een priester tijdens de zondagsmis tot de christenen gezegd: "Vandaag gaan wij het Credo niet bidden, omdat ik er niet meer in geloof. Wij gaan een lied zingen dat onze gemeenschap samen tot uitdrukking gaat brengen." Ik denk dat er vandaag een grote geloofcrisis, ook een grote crisis in onze persoonlijke relatie met God is.

Na zijn verkiezing heeft Benedictus XVI, die de grote uitdagingen van de Kerk waarnam, onmiddellijk een jaar van de heilige Paulus gewild. Hij wilde ons zo ertoe brengen een persoonlijke relatie met Jezus te hebben. Het leven van deze man, die de Kerk vervolgde, is geheel veranderd, wanneer hij Jezus heeft ontmoet. Hij heeft gezegd: "Ik leef, maar ik ben het niet meer die leeft, het is Christus die in mij leeft. Voor mij is leven Christus."

Vervolgens heeft Benedictus XVI een jaar gewild dat aan de priester was gewijd. Er is ook een grote crisis onder de priesters. Niet omdat er geen genoeg priesters zijn. In de 7de eeuw zei paus Gregorius de Grote al dat er teveel priesters waren. Vandaag zijn er 40.000 priesters. Maar beleven de priesters werkelijk hun roeping? Ten slotte heeft Benedictus XVI een jaar van het geloof gewild. Dat zijn de drie grote uitdagingen van de Kerk vandaag.

* Hoe kunnen de christenen God meer ontdekken en Hem (opnieuw) laten ontdekken door hen die Hem niet (meer) kennen?

Hoe ontdekt men een vriendschap? In een relatie. Een vriend leer ik steeds meer kennen, als ik hem werkelijk veel en niet oppervlakkig bezoek. Wel, wij kennen Jezus, God en wij hebben een relatie met Hem, als wij bidden. Welnu, ik geloof dat er veel wordt gepraat, maar dat er misschien weinig wordt gebeden. Ik denk dat een van de manieren om God opnieuw te ontdekken en een persoonlijke relatie met Hem te hebben het gebed is, het gebed in stilte, het gebed dat uitsluitend een vis-à-vis is. Het gebed is niet dingen zeggen, het is zwijgen om naar God te luisteren die in ons bidt. De heilige Paulus zegt: "Wij weten niet hoe te bidden". Laten de Heilige Geest ons overweldigen en laten wij Hem bidden. Hij roept in ons: "Abba, Vader". En het mooiste gebed is het "Onze Vader".

Zijn Woord is eveneens een middel om met God in relatie te treden. Zijn Woord, Hijzelf is het die daar is, het is God die zich heeft uitgedrukt en door zijn Woord te lezen leren wij zijn Hart beter kennen. Wij leren zijn grote ambities voor de mens kennen. Hij wil graag dat wij heilig zijn zoals Hij, onze Vader, heilig is.

Wij kunnen eveneens in relatie treden met God door middel van de mysteries van de sacramenten. De sacramenten, dat zijn de middelen die God heeft uitgevonden, opdat wij werkelijk een band met Hem hebben. Wanneer ik wordt gedoopt, word ik, zoals paus Benedictus XVI zei, ondergedompeld in de Drie-eenheid. Wanneer ik het lichaam van Christus ontvang, dan is dat werkelijk Christus die in mij komt en ik ben in Hem. Door de biecht herstelt men de banden die tussen mens en God waren verbroken. Dus zijn er alle middelen, opdat de mens God in waarheid kan terugvinden.

* Vanaf eind 2014 helpt u de paus om te waken over het liturgisch leven van de Kerk. Waarin is de liturgie, en vooral de eucharistie, zo belangrijk voor de Kerk?

De eucharistie is hoogtepunt en bron van het christelijk leven. Zonder eucharistie kan men niet leven. Jezus heeft gezegd: "Zonder Mij kunt u niet leven". Daarom moet men de eucharistie vieren met veel waardigheid. Het is niet een bijeenkomst van vrienden, het is niet een maaltijd die men lichtvaardig tot zich neemt, het is werkelijk God die zich aan ons geeft om bij ons te blijven. God is ons leven, God is ons voedsel. God is alles voor ons. En Hij wil ons dat in de eucharistie laten zien. De eucharistie moet iets zo heiligs, zo moois zijn!

Mijn dicasterie tracht deze schoonheid van de liturgie te bevorderen. De liturgie behoort aan niemand toe, zij behoort niet aan de bisschop toe, noch aan de priester, die erover kan beslissen dit of dat ermee te doen. Hij moet hetgeen de rubrieken, hetgeen de liturgie, de wetten van de Kerk aangeven, volgen. Het is een vorm van gehoorzaamheid. Er zijn misschien dingen die me hinderen, die mij ouderwets voorkomen, maar ik doe ze, omdat de Heer het vraagt.

Wij trachten te doen begrijpen dat de liturgie een groot cadeau is aan de christenen die moeten bewaren wat altijd beleefd is. Men past zich aan het ogenblik van vandaag aan, men kan zich uitdrukken en zingen in onze talen. Inculturatie is mogelijk, maar men moet deze goed verstaan. Het gaat er niet om poeder, Afrikaanse, Aziatische poeder over het christendom te strooien... Inculturatie is God mijn cultuur laten binnendringen, God mijn leven laten binnendringen. En wanneer God mijn leven binnendringt, laat Hij mij niet onaangeroerd, Hij verandert mij. Het is zoals de menswording: God heeft ons mens zijn aangenomen, niet om ons in een horizontale positie te laten, maar om ons op te heffen naar Hem. De heilige Ireneüs heeft gezegd: "God is mens geworden, opdat de mens God wordt". De liturgie doet ons nu juist God worden, omdat wij met Hem communiceren en daarom is het eveneens belangrijk in de liturgie te zorgen voor stilte. Men vroeg Romano Guardini (een Duits theoloog uit de 20ste eeuw, n.v.r.): "Wanneer begint het liturgisch leven werkelijk?". Hij antwoordde: "Door het leren van de stilte".

* Sinds een vijftigtal jaren verwijdert de westerse beschaving zich van haar christelijke wortels, het geen belangrijke veranderingen in de visie op de mens en de maatschappij inhoudt. Is volgens u het Westen zijn ziel aan het verliezen?

Niet alleen het Westen is zijn ziel aan het verliezen, maar het is ook zelfmoord aan het plegen. Want een boom die geen wortels meer heeft, is ten dode opgeschreven. Ik denk dat het Westen geen afstand kan doen van zijn wortels, die zijn cultuur, zijn waarden hebben geschapen. Ik denkt dat het een crisis is, maar iedere crisis houdt eens op, dat hopen wij in ieder geval.

Er gebeuren in het Westen verbijsterende dingen. Ik denk dat een parlement dat toestemming geeft voor de dood van een onschuldig, weerloos kind, een grove geweldpleging is tegen de menselijke persoon. Wanneer men, vooral in ontwikkelingslanden, abortus oplegt, daarbij zeggend dat, als zij het niet doen, zij geen hulp meer krijgen, dan is dat geweldpleging. Dat is niet verbazingwekkend. Sinds men God in de steek heeft gelaten, laat men de mens in de steek, heeft men geen helder zicht meer op de mens. Er is vandaag een grote antropologische crisis in het Westen. En dat leidt ertoe dat men de persoon als een object behandelt.

Ik ben er zeker van dat, als het Westen, als Europa absoluut van zijn christelijke identiteit afstand doet, de aanblik van de wereld tragisch zal veranderen. U bent ertoe gebracht de christelijke beschaving in Azië, in Afrika te brengen... en u kunt niet ineens zeggen dat wat u ons hebt gegeven, enige waarde heeft. Onder de jongeren ziet men een zekere tegenstand verschijnen tegen deze wijze van het behandelen van de mens. Men moet bidden dat het Westen blijft wat het is.

* In 2012 heeft de katholieke Kerk de vijftigste verjaardag van de opening van het Tweede Vaticaans Concilie gevierd. Kan men vandaag zeggen dat het Tweede Vaticaans Concilie daadwerkelijk in de Kerk is toegepast?

Ik kan alleen maar herhalen wat Benedictus XVI heeft gezegd. Er zijn twee Concilies. Enerzijds het ware Concilie, dat teksten heeft gegeven, en anderzijds het Concilie van de media, die de teksten van het Concilie hebben becommentarieerd: en de mensen kennen alleen maar het Concilie van de media. En dus heeft men nagelaten naar de teksten te gaan. Ik neem als voorbeeld de liturgie. Tegenwoordig past men de liturgie toe, maar zonder naar de tekst te gaan, Sacrosanctum Concilium (constitutie van het Tweede Vaticaans Concilie over de liturgie, n.v.r.).

Zo staat er bijvoorbeeld onder nummer 22, paragraaf 3, dat geen enkele priester in hetgeen staat geschreven in de Heilige Schrift, iets mag veranderen, wijzigen of weglaten. Maar vandaag improviseert men, vindt men dingen uit, men kan dus niet zeggen dat men het Concilie toepast. Ik denkt dat wij nog veel te doen hebben om het Concilie te doen kennen. Dat wil zeggen naar de teksten gaan en ze trachten te beleven, als waren het geopenbaarde teksten, omdat de Heilige Geest aanwezig was op het Concilie.

Op het terrein van de liturgie is er veel misbruik. Velen hebben geloofd dat zij nieuwe liturgieën konden uitvinden, terwijl er een continuïteit te handhaven is. Er is geen enkele breuk in de Kerk, er is altijd een continuïteit. Het Concilie heeft inderdaad een ander idee van de plaats van de Kerk in verhouding tot de wereld teweeg gebracht, maar ik denk dat, als men de teksten had gerespecteerd, wij niet zouden meemaken wat wij vandaag meemaken.

De liturgische hervorming wilde dat allen die in Christus geloven, bij het goed beleven van de liturgie één zijn en dat allen die niet in Christus geloven, in de Kerk van God komen. Maar in werkelijkheid zijn er die uit de Kerk weggaan, en zij die Christus niet kennen, komen evenmin. Er zijn dingen die goed zijn toegepast, maar wij hebben het Concilie zonder enige regel toegepast, zoals wij hebben gewild.

* Paus Franciscus is met bepaalde hervormingen in de Kerk begonnen. Moet de Kerk voortdurend hervormd worden? En zo ja, in welke zin?

Ja, omdat de Kerk bestaat uit de arme zondaars die wij zijn. Dus hebben wij altijd behoefte aan bekering, hebben wij er altijd behoefte eraan ons te hervormen. Ik denk niet dat deze hervorming alleen maar de structuren van de Kerk betreft. Want als de structuren goed georganiseerd zijn, moeten ze ook nog goed functioneren. Nu, het zijn de mensen die ze laten functioneren. En als wijzelf niet hervormd, veranderd zijn, is er geen hervorming.

En er zijn vervolgens twee manieren om de Kerk te hervormen. Of men hervormt de Kerk op de wijze van Luther door de Kerk te bekritiseren, door haar te verlaten. Ofwel wij kunnen de Kerk hervormen op de wijze van de heilige Franciscus van Assisi, door de radicaliteit van het evangelie, de radicale armoede. Wel, dat is de ware hervorming van de Kerk: ten volle het evangelie beleven, ten volle beleven wat wij van Jezus Christus en de traditie hebben ontvangen.

Ik denk dat de ware hervorming een voortdurende oproep tot bekering is. De ware hervorming is wat ons het Concilie zegt, het is de universele oproep tot heiligheid. De schoonheid van de Kerk, dat zijn de heiligen. De lente van de Kerk, dat zijn de heiligen die haar verwezenlijken. Het is niet het aantal christenen, het zijn niet de nieuwe structuren die wij aanbrengen, maar de heiligheid van het christelijk leven.

* Wat is de kern van het christendom?

Dat is "God is Liefde". En de liefde is veeleisend. De ware liefde gaat tot de dood. Werkelijk liefhebben is sterven. Het voorbeeld wordt ons gegeven door Jezus. Hij heeft ons tot het einde toe liefgehad, tot aan het geven van zijn leven. Als wij ertoe zouden komen volledig te leven naar dit voorbeeld van God, die zich heeft geopenbaard als de God van liefde en die wil dat wijzelf liefde zijn, omdat wij Christus zijn, zouden wij ertoe komen de wereld te veranderen. God is liefde. Dat is de kern van het christendom


(Woorden opgetekend door Christophe Herinckx)

(Vertaald uit het Frans door Drs. H.M.G. Kretzers)


© www.cathobel.be/www.kerknet.be - 14 februari 2018
    Foto's verzorgd door de redactie van www.missionerh.it



16/03/2018

 
Website van de missionaire Gemeenschap Redemptor hominis